پرولاپس داخلی رکتوم(Internal rectal prolapse)-گوارشی

پرولاپس رکتوم نوعی یبوست است که کودک زمانی که قصد دفع مدفوع دارد، درد بسیار زیادی را احساس می‌کند. به‌طوری که حتی رنگ صورت کودک سرخ می‌شود.

گاهی کودک کمر خود را سفت می‌کند و حتی وضعیت به حدی می‌رسد که از رفتن به سرویس بهداشتی هراس دارد.

این نوع یبوست با اینگونه علائم نشان دهنده پرولاپس داخلی رکتوم است.به کلی یبوست در کودکان یکی از بیماری‌های شایع است که خبر از بیماری‌های مختلف می‌دهد.

منظور از رکتوم و پرولاپس رکتوم چیست؟

رکتوم آخرین قسمت روده است که دو لایه دارد، یک لایه عضلانی و یک لایه مخاطی که استر روده را تشکیل می‌دهد.

این دو لایه کاملا به یکدیگر نچسبیده‌اند، در واقع به اندازه دو میلی‌متر یا نیم سانتی‌متر از یکدیگر جا به جا می‌شوند.

در برخی از کودکان این لایه داخلی بسیار حالت شلی دارد و به سمت پایین روده یا قسمت میانی رکتوم جا به جا می‌شود. این حالت یک برجستگی یا یک چین داخل روده ایجاد می‌کند.

این چین منجر به تنگی روده می‌شود، به همین جهت زمانی که مدفوع از این قسمت می‌گذرد کودک احساس درد دارد.

پزشک تنها با مطلع شدن از این علائم متوجه پرولاپس رکتوم در کودک خواهد شد با این وجود رادیولوژی نیز برای تشخیص دقیق انجام می‌گیرد.

علائم پرولاپس رکتوم

علامت اصلی افتادگی رکتوم برجستگی بخشی یا تمام پوشش راست روده از طریق اسفنکتر مقعدی کودک است. گاهی ممکن است توده‌ای قرمز تیره که از مقعد بیرون زده است را مشاهده کنید.

زمانی که کودک فشار زیادی وارد می‌کند، ممکن است خون یا مخاط را در این قسمت مشاهده کنید. علائم دیگر ممکن است شامل موارد زیر باشد:

• بی اختیاری مدفوع (نشت مدفوع از مقعد)
• احساس سیری و بی اشتهایی
• عدم توانایی در تخلیه کامل مدفوع از روده
• خارش یا تحریک مقعدی

معمولا این دسته از کودکان توسط خانواده به پزشکان متعددی مراجعه کرده و داروهای ملین متفاوتی را نیز مصرف می‌کنند که تنها در مدت کوتاهی تاثیرگذار است و پس از مدتی مجددا همین علائم را تجربه خواهند کرد.

چه عواملی منجر به پرولاپس رکتوم می‌شود؟

افتادگی زمانی رخ می‌دهد که عضلات و رباط‌هایی که از راست روده محافظت و پشتیبانی می‌کنند، ضعیف شوند. برخی از عواملی که می‌تواند منجر به چنین عارضه‌ای شود شامل موارد زیر است:

• فشار آوردن هنگام دستشویی رفت
• یبوست مزمن
• اسهال حاد یا مزمن
• سو تغذیه
• فیبروز سیستیک
• شرایط عصبی مانند آسیب دیدگی نخاعی
• بیماری هیرشپرونگ یا سایر ناهنجاری‌های روده بزرگ و لگن
• نفوذ مقعدی مانند سو استفاده جنسی

تشخیص پرولاپس رکتوم

زمانی که به پزشک و جراح اطفال مراجعه می‌کنید، ابتدا جهت تشخیص معاینات فیزیکی را انجام می‌دهد. پزشک رکتوم را از نظر سست شدن بافت، خونریزی و میزان واکنش اسفنکتر بررسی می‌کند.

گاهی ممکن است برای تشخیص دقیق آزمایشات دیگری از جمله اشعه ایکس، اسکن توموگرافی (CT)، تصویربرداری مغناطیسی (MRI) یا رادیولوژی را برای بررسی مشکلات دیگر توصیه می‌کند.

پرولاپس رکتوم چگونه درمان می‌شود؟

زمانی که بیماران به آقای دکتر صلاح الدین دلشاد در بیمارستان مریم مراجعه می‌کنند در نهایت با تشخیص پزشک، درمان تحت بیهوشی به دو روش تزریق و عمل جراحی برای کودک انجام خواهد شد.

با انجام یک تست و آندوسکوپی چین‌های زیادی را داخل روده مشاهده می‌کنند و پرولاپس رکتوم تشخیص داده می‌شود.

اگر قطر چین تا حد ۴ میلی‌متر باشد، با تزریق ماده اسکلروزان بین لایه مخاطی و عضلانی از پوست اطراف مقعد سوزنی که وارد شده و تزریق انجام می‌شود، در نهایت منجر به چسباندن آنها به یکدیگر می‌شود و مانع افتادگی رکتوم خواهد شد.

معمولا می‌بایست دور تا دور مخاط اضافی برداشته شود و مخاط اصلی روده به یکدیگر دوخته شود، در نهایت این چین‌ها برداشته خواهد شد. پس از برداشتن چین‌ها کودک حال عمومی خوبی داشته و دفع طبیعی دارد.

در نتیجه انباشتگی مدفوع نیز از بین می‌رود. بیمار پس از درمان همانند دیگر کودکان روزی چند مرتبه دفع مدفوع خواهد داشت.

از دست دادن اشتها به دنبال انباشتگی مدفوع در روده نیز پس از بهبودی برطرف می‌شود و کودک وزن می‌گیرد.